Verslag Consortiumbijeenkomst 2 april 2021

Ten eerste werd er afscheid genomen van Ellen Vestjens, onze ambtelijk secretaris. Ellen heeft zich jarenlang hard ingezet en veel betekend voor het consortium, waarbij ze werd geprezen om haar ideeën en visie om het consortium naar een hoger niveau te tillen. De bijeenkomsten werden altijd tot in de puntjes verzorgd en Ellen wist dit altijd tot een goed einde te brengen. Ellen, bedankt voor de fijne samenwerking, we zullen je missen! Haar opvolgster is bekend en gestart met de organisatie van de voorjaarsbijeenkomst en dat is Inge Klanker van Sanquin. Welkom, Inge!

Donatie Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Bloedbank Utrecht
Een mooie geste is dat we van deze opgeheven stichting een donatie hebben ontvangen van 14.500 euro om aan één of meerdere onderzoeksprojecten te besteden op gebied van klinisch transfusiegeneeskundig onderzoek. Één van de voorwaarden is dat de onderzoeksprojecten die hiermee gefinancierd gaan worden een link moeten hebben met de regio waar de stichting werkzaam was (Utrecht). Het zou fantastisch zijn als het geld wordt besteed aan projecten die geïnitieerd zijn vanuit de brainstormsessie die 2 jaar geleden door het Consortium werd georganiseerd. Heb je interesse, vragen of een project dat misschien voldoet? Mail ons op consortium@nvbtransfusie.nl. Het aanvraagformulier wordt gepubliceerd op de NVB website en we zullen dit ook bekend maken in de NVB nieuwsbrief. De deadline voor het indienen van aanvragen is 1 september 2021!

Scientific Working Group Transfusion in Europees Hematology Association
Door Simon Stanworth (Oxford) is een Scientific Working Group Transfusion opgesteld die net zoals het Nederlandse consortium beoogt om de samenwerking op gebied van klinisch transfusiegeneeskundig onderzoek binnen Europa te optimaliseren en projecten van de grond te kunnen trekken. Dorothea Evers is ook in deze groep betrokken en de groep is bezig om een (hopelijk live!) 3-daags symposium te organiseren a.s. november (11-13 november 2021). Nadere informatie volgt via NVB of via de website van EHA. Houd onze website dus in de gaten!

Moderator van de dag: Martin Schipperus!
Na de introductie van deze bijeenkomst door voorzitter Dorothea Evers was het woord aan onze moderator, Martin Schipperus. Martin vatte het programma kort samen, waarin oude zaken opnieuw geïnspireerd aan de orde komen. Data-driven transfusiegeneeskunde en ‘van donor tot patiënt’ betroffen deze middag de kernzaken van de presentaties.

Věra Novotný – De toekomst van transfusiegeneeskundig onderzoek in Nederland
De 1e presentatie was aan Věra die in april 2020 is gestart als medisch directeur van Sanquin om de afdeling Medische Zaken verder vorm te geven. Věra wil zich graag richten op toekomstontwikkeling van Sanquin Research, waarbij zij een grote rol ziet voor actieve samenwerking van Sanquin met de ziekenhuizen. Zij wil graag focussen op de transfusieketen als geheel, dus van donor tot product tot patiënt. Mooie voorbeelden van bestaande of zich ontwikkelende samenwerkingsverbanden op diverse thema’s kwamen voorbij, zoals kind & transfusie, trombocyten refractairiteit & HLA immunisatie, ijzerstofmetabolisme, en leefstijl & de donor. Mooi om de verbinding en het synergisme van samenwerking zo ook weer geïllustreerd te zien!

Marlijn Verwimp-Hoeks – OPTIMAL Studie (Optimize Transfusion support in hematological MALignancies)
Twintig tot 30% van de rode bloedcel (RBC) producten in Nederland worden door hemato-oncologische patiënten verbruikt, maar het ontbreekt aan richtlijnen omtrent een veilig en optimaal transfusiebeleid voor deze specifieke patiëntenpopulatie. Observationele studies en klinische trials toonden tot nu toe aan dat een restrictief RBC transfusiebeleid geen negatieve impact heeft op klinische uitkomsten in deze patiëntengroep, maar wel leidt tot minder bloedverbruik en tot minder kosten. Een door Marlijn verrichte survey onder Nederlandse hematologen en hematologen i.o. illustreerde een grote variatie in huidige praktijkvoering wat betreft RBC transfusies in de klinische setting: geen uniforme Hb-triggers en geen uniforme dosis. Integendeel, waar het ene centrum een single-unit beleid hanteerde, ontving een patiënt elders drie bloedzakken tegelijk… dat is een schroothoop aan ijzer.

In dit kader is een aantal jaren geleden de OPTIMAL studie opgezet, een retrospectief observationeel onderzoek naar (de heterogeniteit van) transfusiepraktijken bij patiënten die in het verleden deelnamen aan AML HOVON studies. De studie hoopt bewijs te kunnen genereren om transfusierichtlijnen te verbeteren op gebied van hemato-oncologische patiënten en een startpunt te kunnen vormen voor een prospectieve studies. Vanwege meerdere factoren (o.a. COVID-19 en personele tekorten) heeft het project een tijdje stil gelegen, maar per april wordt deze studie weer volop opgestart. Een vergoeding voor het aanleveren data behoort tot de mogelijkheden. Marlijn hoopt dat iedereen zich aansluit bij deze studie! Indien je interesse hebt, meld je bij het consortium@nvbtransfusie.nl of bij Marlijn zelf, via marlijn.hoeks@radboudumc.nl.

Josine Oud, PhD studente Sanquin/LUMC – het effect van cEK matchen bij jongere vrouwen
Sinds 2004 voeren we als Nederland een uniek beleid door vrouwen onder 45 jaar extra te matchen voor hoog immunogene RBC antigenen. Maar welk effect op de preventie van transfusie-geïnduceerde RBC alloimmunisatie heeft dit eigenlijk gehad? Om deze vraag te beantwoorden heeft Josine gebruik gemaakt van een grote transfusiedatabase samengesteld door vijf Nederlandse ziekenhuizen met een follow-up periode van ongeveer 14 jaar. Binnen deze database heeft zij de cumulatieve incidentie van alloimmunisatie van vrouwen en mannen onder 45 jaar met elkaar vergeleken. Resultaat: matching bij jonge vrouwen leidt tot een veel betere compatibiliteit tussen donor en patiënt wat zich inderdaad vertaalt naar aanzienlijk lagere alloimmunisatie incidenties in de jonge vrouwen. In acute bloedingssituaties is een mismatch natuurlijk niet altijd vermijdbaar, en dus is de incidentie zeer sterk, maar niet tot nul gereduceerd. Uiteindelijke doel van deze matchingsstrategie is preventie van ziekte, in dit geval m.n. van hemolytische ziekte van de pasgeborene. De grootte van deze impact kan Josine’s data helaas niet inschatten.

Na de pauze stonden de presentaties het in het teken van ‘big data’, waarbij de aftrap door Aad Pors werd gegeven.

Aad Pors – Dutch Transfusion Datawarehouse (huidige stand van zaken)
Dit project is ooit gestart als PROTON I, waar een eenmalige dataverzameling over 1995-2006 heeft plaatsgevonden. Vervolgens is PROTON II gestart in 2012, waarbij continue dataverzameling vanaf 2010 is gestart. Sinds 2014 is dit project omgedoopt tot Dutch Transfusion Datawarehouse, met als doel om een continue landelijke registratie van data over de gehele bloedtransfusieketen te verkrijgen, van donor tot patiënt. Het project biedt de mogelijkheid om beschikbaarheid, efficiëntie en veiligheid van de bloedtransfusieketen continu te evalueren en optimaliseren. Sinds 2018 is besloten de registratie van data om meerdere factoren te onderbreken. Aad besprak de opties en voorwaarden voor een eventuele door-/herstart. Motivatie, participatie en commitment van de ziekenhuizen, en natuurlijk gerichte en concrete onderzoeksvragen zijn hiervoor essentieel.

Cynthia So-Osman – Big data in Transfusion Medicine
Samen met diverse collega’s vanuit Sanquin (Alexander Vlaar, Martin Schipperus, Eva Maria Merz, Katja van den Hurk en Mart Janssen) heeft Cynthia recent de PPOC subsidieaanvraag ‘from vein to vein’ ingediend. Vergelijkbaar met de DTD is het doel van dit project om patiënt- en donorgegevens op basis van bestaande registratiedatabases (zoals NICE, EU-MDS) aan elkaar te verbinden en vanuit deze database onderzoeksvragen betreffende patiënt, donor, en interactie te beantwoorden. Doorstart van de DTD en koppeling met deze database past in dit kader volledig binnen dit projectvoorstel. Zowel het verwerken van de data in algoritmes en modellen en jurisch-ethische aspecten moeten goed overdacht worden. Tijdens de discussie wordt vanuit het publiek het belang onderstreept om tevoren concrete en specifieke onderzoeksvragen op te stellen; dit zal de bereidheid tot participatie vanuit de ziekenhuizen bevorderen en is een pré voor het slagen van een dergelijk uitdagend project.

Karin de Vooght – From patient to DTD, de technische uitdagingen
Vanuit de ziekenhuiscontext illustreert Karin vervolgens de technische uitdagingen van data-extractie uit het ziekenhuisinformatiesysteem (zoals HIX of EPIC) en het laboratorium informatie systeem (bijvoorbeeld GLIMS). Alhoewel veel ziekenhuizen hetzelfde systeem gebruiken, is uniformiteit in inrichting en gebruik van de systemen vaak ver te zoeken. Dat bemoeilijkt ‘kopiëren’ van elkaars data-extractie wijze. Maar moeilijk is niet onmogelijk, het is slechts een uitdaging die vraagt om ontzorgen en uniformeren: het beschikbaar zijn van mensen die op een bepaalde manier de data kunnen extraheren en de noodzaak dat ziekenhuizen/laboratoria dit op dezelfde wijze doen. In het verleden hebben we met elkaar gezien dat deze effort mogelijk is en loont!

Mochten jullie naar aanleiding van dit verslag vragen hebben over de presentaties, over het indienen van een projectvoorstel in het kader van de subsidie (deadline 1 september 2021) of meer informatie over het consortium willen? Mail ons op consortium@nvbtransfusie.nl.

We zien je graag komend najaar 2021 terug in onze najaarsbijeenkomst! Datum volgt nog.

 

Lustrumbijeenkomst Consortium 6 november 2020

Voordat je verder leest in het volledige verslag over de middag, hierbij een oproep: we zijn naarstig op zoek naar vervanging van Ellen Vestjens als secretaris van het consortium. Vind jij dit een leuke uitdaging of ken je iemand die geknipt is voor de job: laat het ons weten! Meer info te verkrijgen via Ellen of Dorothea (e.vestjens@sanquin.nl of dorothea.evers@radboudumc.nl)!

Bij een lustrum hoort een korte terug- en vooruitblik. Wat hebben we als consortium in de afgelopen jaren bereikt en wat typeert ons als consortium? Kernwoorden als SAMENwerking, draagvlak, transparantie, verbondenheid en optimalisering van onderzoekskwaliteit werden veelvuldig genoemd. Inderdaad, daar willen we als consortium voor staan en gaan! De brainstorm bijeenkomst in voorjaar 2019 was in dat kader één van de hoogtepunten. Voorzitter Dorothea Evers droomde nog even door over verdere professionalisering en uitbouw.

Covid onderzoek

We bevinden ons momenteel midden in de 2e COVID golf. Jaap Jan Zwaginga (LUMC/Sanquin) en Ellen van der Schoot (Sanquin) gaven ons in een duopresentatie zicht op de indrukwekkende omvang van werk dat de afgelopen maanden is verricht om verder bewijs over de effectiviteit rondom convalescent plasma (plasma afkomstig van donoren die COVID-19 hebben doorgemaakt) te verkrijgen. Observationele data ondersteunt de gedachte dat dit plasma bijdragend kan zijn, met name wanneer het in een vroeg stadium van de ziekte ingezet wordt. Daarom is de grootschalige gerandomiseerde en geblindeerde Cov-Early studie inmiddels van start. In deze studie krijgen niet-opgenomen COVID-19 patiënten dan wel één eenheid convalescent plasma dan wel placebo toegediend. Wilt u weten óf en hoe uw ziekenhuis hieraan kan bijdragen? Jaap Jan vertelt u graag meer!

Natuurlijk kan zo’n klinische studie niet slagen als er door de bloedbank niet heel hard gewerkt wordt om véél en kwalitatief hoogwaardig plasma in te zamelen. Ellen illustreerde de potentiele immunologische effecten van convalescent plasma in de ontvanger. Anti-COVID-19 neutraliserende antistoffen aanwezig in dit convalescent plasma moeten verhinderen dat het COVID-19 virus de gastheercel binnenkomt en de patiënt dus ziek maakt. Alhoewel dit het belangrijkste effect van convalescent plasma is, bestaat er ook een theoretisch concept dat niet-neutraliserende antistoffen de secundaire ontstekingsreactie mogelijk doen versterken en daarmee de patiënt juist zieker maken, zogenaamde ‘antibody dependent enhancement’. In welke mate dit nadelige concept bij COVID-19 ook speelt is momenteel nog onbekend. Verder onderzoek is dus hard nodig om beter te begrijpen hoe convalescent plasma een gunstig effect op het COVID-ziekteproces kan hebben. Wat al wel duidelijk is, is dat het donorplasma een voldoende titer van neutraliserende antistoffen moet bevatten. Ellen illustreerde de technische uitdagingen van titer bepalingen; helemaal niet zo simpel gezien alleen het RIVM laboratorium in Nederland mag werken met het levende COVID-19 virus. Toch heeft Sanquin inmiddels een betrouwbare en goed correlerende antistoftest ontwikkeld.

Trombocytentransfusies: de Alphabet-studie

Vanuit COVID hierna door naar een presentatie over de nog te starten Alphabet studie door Jean- Louis Kerkhoffs van het HagaZiekenhuis en Sanquin. Eerder onderzoek heeft al meermalen aangetoond dat de hoeveelheid trombocyten in een trombocytenconcentraat niet gecorreleerd is met het bloedingsrisico. In specifieke hemato-oncologische patiëntengroepen lijkt zelfs een therapeutisch in plaats van profylactisch trombocytentransfusie beleid geen verhoogde bloedingsincidentie te geven. Toch transfunderen we momenteel nog pre-emptief en trigger-gestuurd een 5-donoren buffy coat product. Jean-Louis vroeg zich af of dit niet wat minder kan en ontwierp daartoe de Alphabet studie. Deze non-inferiority studie onderzoekt of bij opgenomen hemato-oncologische patiënten die intensieve chemotherapie ondergaan een product afkomstig van 3-donoren net zo veilig is als van 5-donoren, gericht op de uitkomst bloedingen. De studie zal gerandomiseerd en multicentrisch plaatsvinden. Geïnteresseerd in deelname? Stuur Jean-Louis een bericht!

Survey optimale bloedingspreventie

Na de pauze haakte Loes Cornelissen, PhD studente bij het CCTR, aan op het onderwerp trombocytentransfusies bij de hemato-oncologische patiënt. Naar aanleiding van de consortium brainstorm bijeenkomst in voorjaar 2019 verrichte zij een survey onder hematologen waaruit bleek dat op dit moment kennis en bewijs over de optimale bloedingspreventie bij patiënten met aanhoudende trombopenie volledig ontbreekt. Het gevoerde beleid in Nederland is zeer heterogeen. Want is het nodig om deze patiënten trigger-gestuurd profylactische trombocyten transfusies te geven? En welke klinische condities zouden dit beleid moeten sturen? Kunnen trombocyten transfusies misschien ook alleen op therapeutische basis (alleen bij bloedingen) of is wellicht oraal tranexaminezuur een effectief alternatief? De potentiele winst van laatste opties zit uiteraard in een reductie van kosten, afname van ziekenhuisbezoeken en een patiënt welbevinden. Alhoewel een gerandomiseerde studie binnen deze poliklinische patiëntenpopulatie ongetwijfeld een grote uitdaging zal worden, zouden de uitkomsten van zo’n studie voor de individuele patiënt van grote meerwaarde kunnen zijn. We willen als consortium in de komende tijd daarom graag de opties verder verkennen.

Gebiotinyleerde rode bloedcellen

Een innovatief verhaal hierna van Thomas Klei (Sanquin) die ons meenam naar de toepasbaarheid van gebiotinyleerde rode bloedcellen. Biotine is een endogeen product dat gelabeld kan worden aan bloedcellen en vervolgens gevisualiseerd middels immunofluorescentie. Op deze manier kan bijvoorbeeld de snelheid van klaring van getransfundeerde rode bloedcellen geobjectiveerd worden. Bij gebruik van verschillende biotine concentraties kunnen tegelijkertijd verschillende celpopulaties gevisualiseerd worden. Zo kan bijvoorbeeld het effect van verschillende bewaarmedia op klaring onderzocht worden. Naast bloedbank toepassingen zijn er ook diverse klinische toepassingen denkbaar: denk aan overleving van allogene rode bloedcellen bij sikkelcelziekte of overleving van autologe versus allogene rode bloedcellen bij immuungemedieerde cytopenieen. Ook biotinylering van bloedplaatjes wordt momenteel in studieverband onderzocht en in de nabije de toekomst ziet Thomas ook toepassingsmogelijkheden om homing van CAR-T cellen te visualiseren. Een prachtige nieuwe monitoringstool waar clinici gebruik van kunnen gaan maken! Heb je vanuit jouw praktijk een vraag hierover? Thomas denkt graag met je mee!

Bloedverbruik bij de oudere patiënt

En last maar zeker niet least een vervolg op een eerdere discussie gevoerd binnen het consortium over de omvang van bloedverbruik bij de oudere patiënt. Joop Heijnen vanuit TRIP inventariseerde het bloedverbruik en de hemovigilantie meldingen onder ouderen boven de 70 jaar en vergeleek dat met jongere patiënten. Zesendertig ziekenhuizen leverden transfusiedata over 2019 aan. Ouderen blijken grootverbruiker van bloedproducten te zijn: ongeveer de helft van de bloedproducten wordt toegediend aan 70-plussers. En wanneer we deze getallen correleren naar aantal inwoners geldt: des te ouder, des te hoger het verbruik waarbij 90-plussers gemiddeld >200 EH per 1000 inwoners ontvingen! Volume overbelasting is een vervelende bijwerking die bij deze oudere patiënten, niet geheel onverwacht, veel vaker gemeld wordt. Dat zet wel aan het denken: wat zijn transfusie indicaties onder deze ouderen, in hoeverre leveren deze bloedtransfusies in deze oudere populatie kwaliteitsverbetering op, zijn er alternatieven voor deze transfusies? Zinvolle vragen die misschien in toekomstige projecten verder uitgewerkt kunnen worden. Als consortium denken we graag mee!

We zien je graag komend voorjaar 2021 terug in onze voorjaarsbijeenkomst! Datum volgt. Wilt u reageren n.a.v. de presentaties, stuurt u dan svp een mail naar consortium@nvbtransfusie.nl

Hartelijke groet,
Dorothea Evers
Voorzitter consortium voor transfusiegeneeskundig onderzoek

U kunt de presentaties van 6-11-2020 hieronder nalezen:

Programma Consortiumbijeenkomst 6 november 2020
Dorothea Evers
Ellen van der Schoot
Jean-Louis Kerkhoffs
Loes Cornelissen
Thomas Klei
Joop Heijnen

 

 

Lustrumbijeenkomst 17 april 2020
De lustrumbijeenkomst moest vanwege de coronapandemie helaas worden afgelast.

 

Terugblik op de Consortiumbijeenkomst van 22 november 2019

Jonge én oudere onderzoekers aan zet

Het is alweer even geleden, maar op 22 november 2019 verzamelde een grote groep onderzoekers en clinici zich in het UMCU in Utrecht voor de najaarsbijeenkomst van het consortium Transfusiegeneeskunde. Ook deze middag bespraken jonge én oudere onderzoekers hun onderzoeksplannen en onderzoeksresultaten met een enthousiast meedenkend publiek.

Thijs van Osch van Sanquin Research stak van wal met zijn onderzoek naar complement-activerende eigenschappen van HLA-antistoffen en hypothetiseerde dat dit mechanisme een mogelijk belangrijke rol speelt in de versnelde klaring van reguliere donortrombocyten bij HLA-geïmmuniseerde patiënten.

Hierna bediscussieerde Alexander Vonk, cardiothoracaal chirurg in het Amsterdam UMC, een studievoorstel naar het rationaliseren van trombocytentransfusies gedurende open-hart chirurgische ingrepen bij patiënten die trombocyten-aggregatie remmers gebruiken. De huidige beschikbare stollingstesten zijn niet gevalideerd voor deze klinische setting. Alexander wil graag onderzoeken of gebruik van ‘multiple electrode aggregometry’ (MEA, beter bekend als de Multiplate analyzer) het transfunderen van trombocyten gericht en effectief kan sturen. Vanuit het publiek werd enthousiast gereageerd op dit onderzoeksthema en werden suggesties gedaan om een methodologisch zinvolle studie te ontwerpen.

Henk Russcher, klinisch chemicus in het EMC in Rotterdam, besprak als laatste een studievoorstel naar de meerwaarde van het meten van de ‘immature platelet fraction’ (IPF) om het transfusiemanagement van patiënten die een allogene hematopoieutische stamceltransplantatie hebben ondergaan te kunnen (bij)sturen. Bij zowel HLA-geïmmuniseerde als niet-geïmmuniseerde patiënten hoopt Henk dat gebruik van IPF voorspellend zal blijken te zijn voor beenmerg regeneratie. Een grote groep patiënten is voor dit onderzoek nodig en Henk nodigt andere centra uit om aan te sluiten.

Het tweede gedeelte van de middag was een vervolg op de unieke voorjaarsbijeenkomst van dit jaar. Zoals u zich wellicht kunt herinneren, was dit een vruchtbare middag waarin we met elkaar in een brainstormsessie drie potentiele klinische vraagstukken hebben gedefinieerd. In deze najaarsbijeenkomst werd voor elk project een update gegeven.

Jaap Jan Zwaginga besprak de stand van zaken omtrent het studieproject naar ‘de waarde van profylactische trombocyten transfusies in de poliklinische setting’. Als eerste stap is recent onder NVVH-leden een enquête verspreid ter inventarisatie van het huidige (mogelijk zeer heterogene) transfusiebeleid in Nederland en van draagvlak voor een gerandomiseerde multicentrische studie op dit onderwerp. De werkgroep realiseert zich dat een dergelijke studie een grote uitdaging zal zijn. De resultaten van deze enquête worden afgewacht waarna besluiten omtrent vervolgstappen genomen zullen worden. We hopen in de volgende consortium bijeenkomst hier meer over te horen.

Hierna kreeg Marlijn Hoeks het woord over een voorgenomen studie naar de veiligheid, effectiviteit en zinvolheid van rode bloedceltransfusies in de geriatrische levensfase. De afgelopen maanden bleek het echter lastig om een concrete studievraag en methodologisch verantwoorde studieopzet verder uit te werken. Marlijn heeft op dit moment te weinig ruimte om deze kar met kracht te trekken. Er wordt besloten dat dit project voorlopig ‘on hold’ gezet wordt.

Masja de Haas sloot af met een vervolgdiscussie over het thema ‘HLA gematchte trombocyten’. De enthousiaste discussie die volgde is een bewijs van de grote meerwaarde van het samenbrengen van clinici en laboratoriumexperts. Welke openliggende vragen hebben voor de dagelijkse klinische praktijk prioriteit om beantwoord te worden en over welke technische methoden beschikt het onderzoekslaboratorium om dit te faciliteren? Masja en haar groep gaan zich verder richten op het ontrafelen van de aspecten die trombocytenrefractairiteit bepalen bij HLA-geïmmuniseerde patiënten. Zo kunnen HLA-producten hopelijk in de toekomst nog efficiënter en effectiever worden ingezet. Ook van dit thema horen we in het voorjaar graag een vervolg!

U kunt de projectvoorstellen of presentaties hier nalezen:

Thijs van Osch

Alexander Vonk

Henk Russcher

Jaap Jan Zwaginga

Marlijn Hoeks

 

‘Samen denken en samen doen’- brainstormbijeenkomst 29 maart

Op 29 maart 2019 was er een zeer bijzondere Consortiumbijeenkomst: we hoopten via een brainstormsessie tot een keuze te komen voor één concreet plan voor een grootschalig multicentrisch onderzoek. Het enthousiasme van de deelnemers was echter zo groot, dat alle drie de groepen besloten om hun project in de komende maanden verder in detail te gaan uitwerken om tot een concreet onderzoeksprotocol en financieringsaanvraag te komen.

Bent u nieuwsgierig naar de eerste ideeën en wilt u misschien zelfs wel meewerken aan één van deze projecten? Lees dan snel de bijgevoegde projectverslagen van deze middag en schroom niet om uw hulp aan te bieden aan de aangestelde onderzoeksleider. Alle hulp en meedenken is meer dan welkom! Tijdens de najaarsbijeenkomst zal elke projectgroep een update over de voortgang geven.

Verslag

De voorjaarsbijeenkomst van het Consortium was deze keer zeer bijzondere. Doel van deze bijeenkomst was om middels een brainstorm sessie op systematische wijze gezamenlijk klinische transfusievraagstukken te identificeren en te prioriteren en een plan te maken voor uitwerking middels een grootschalig multicentrisch onderzoek.
De middag was een groot succes! Onder moderatorschap van Paul Strengers, voormalig Medisch Directeur Sanquin Plasmaproducten, werkten drie groepen elk een eigen thema uit tot een concrete onderzoeksvraag en werden zelfs al de eerste beginselen voor een studieprotocol ontworpen. De drie door de aanwezigen gekozen thema’s waren:

  1. HLA immunisatie en trombocyten refractairiteit;
  2. PBM (patient bloodmanagement) en rode bloedcel transfusies; en
  3. PBM en trombocyten transfusies.

Geweldig om te merken dat het enthousiasme in de drie groepen zo groot was dat de middag niet werd afgesloten met één goed onderzoeksvoorstel, maar dat alle groepen besloten om hun project in de komende maanden verder in detail te gaan uitwerken om tot een concreet onderzoeksprotocol en financieringsaanvraag te komen.
Bent u nieuwsgierig naar de eerste ideeën en wilt u misschien zelfs wel meewerken aan één van deze projecten? Lees dan snel de bijgevoegde projectvoorstellen van deze middag en schroom niet om uw hulp aan te bieden aan de aangestelde onderzoeksleider. Alle hulp en meedenken is meer dan welkom! Tijdens de najaarsbijeenkomst in november van dit jaar zal elke projectgroep een update over de voortgang geven.
Naast deze brainstorm was er natuurlijk ook aandacht voor reeds geïnitieerde landelijke onderzoeksprojecten.
Drs. Isabelle Ree presenteerde de resultaten van haar onderzoek naar het postpartum reticulocytenbeloop van kinderen met HZFP (hemolytische ziekte van de foetus en pasgeborene). Uit haar studie blijkt dat de kans op een RBC bloedtransfusie bij HZFP sterk verhoogd is indien reeds tijdens de zwangerschap intra-uteriene transfusies (IUTs) hebben plaatsgevonden en m.n. indien er een (relatieve) reticulopenie bestaat bij de geboorte. Deze reticulopenie blijkt direct gerelateerd aan het aantal toegediende IUTs. De zaal dacht samen vervolgens met Isabelle na over de ontstaanswijze van deze reticulopenie. Is er soms sprake van een verminderde EPO spiegel of signalering in de neonaat en zo ja, door welk mechanisme? Is dit gerelateerd aan de discrepantie van Hb-type tussen neonaat (HbF) en donor (HbA)? Een vruchtbare discussie die Isabelle hopelijk weer nieuwe gedachten en inzichten heeft opgeleverd om haar resultaten nog beter te kunnen interpreteren.
Drs. Rik Tonino presenteerde de net opgestarte PARAchUTe studie. Deze studie snijdt het reeds veel bediscussieerde thema ‘oud versus jong bloed’ aan, echter voor een patiëntenpopulatie waar hierover data ontbreekt. Rik hoopt middels een gerandomiseerde cross-over studie bij patiënten met een laagrisico, transfusie-afhankelijk myelodysplastisch syndroom na te gaan wat de verschillen zijn van jong versus oud bloed op de mate van Hb stijging, inflammatoire biochemische en ijzer parameters, vitale parameters en kwaliteit van leven. Uiteindelijk hoopt hij dat deze studie ons beter in staat zal stellen om het kwalitatief beste bloedproduct te selecteren voor deze groep patiënten en daarmee de transfusie-intensiteit maximaal te beperken. De uitdaging voor Rik zal met name zijn om voldoende patiënten te includeren, gezien de toch relatieve zeldzaamheid van deze specifieke patiëntenpopulatie.
Als laatste was er een korte, maar krachtige presentatie van Tim Rijnhout die de plannen voor de, vanuit de Militaire Bloedbank geïnitieerde, MAFOD studie uiteenzette. Op het militaire veld is sterke behoefte aan een houdbaar, maar snel beschikbaar trombocyten product. Daarom zal de MAFOD studie de effectiviteit en veiligheid van diepgevroren trombocyten bij trauma en vaatchirurgische patiënten met acuut bloedverlies in de civiele setting onderzoeken. Hiervoor is dus participatie met de grote traumacentra in NL nodig. Enkele praktische zaken werden door de zaal belicht: de bereidingstijd van minimaal 15 minuten in tegenstelling tot het huidige bij kamertemperatuur bewaarde direct leverbare trombocyten product kan een compromitterende factor voor inclusie zijn. Daarnaast is het momenteel nog niet duidelijk welke instantie dit onderzoeksproduct zal mogen leveren (Sanquin versus de militaire bloedbank).

De middag was een groot succes en werd afgesloten met een gezellige borrel. We zien u graag op vrijdagmiddag 22 november aanstaande voor de najaarsbijeenkomst!

Najaarsbijeenkomst, 2 november 2018

Op vrijdagmiddag 2 november vond de najaarsbijeenkomst van het consortium plaats. Met een opkomst van zo’n 50 personen uit het gehele veld van transfusiegeneeskunde was de zaal goed gevuld en de input voor waardevolle discussies gewaarborgd.

Gastsprekers: Simon Stanworth en Susanne Fustolo-Gunnink

Het middagprogramma begon met een bijzondere en enerverende duopresentatie over de Planet-2/Matisse studie door dr. Simon Stanworth van NHS Blood & Transplant en drs. Suzanne Fustolo-Gunnink van het CCTR Sanquin Leiden. Nog geen uur later zouden de resultaten van deze opzienbarende studie gepubliceerd worden in de New England Journal of Medicine (en hier vindt u die publicatie online). Wat een primeur voor het consortiumpubliek! En wat een opzienbarende resultaten, waaruit bleek dat het aanhouden van een hoge trombocyten transfusietrigger (<50×109/L) in vergelijking met een lage trigger (<25×109/L) geassocieerd is met een hogere sterfte en bloedingen. Deze in de UK en Nederland uitgevoerde studie was een prachtig en stimulerend voorbeeld van waar samenwerking en gezamenlijke inspanning toe kan leiden.

Research projecten en presentaties:

Hierna besprak Marit Jalink haar plannen voor het opzetten van een grootschalige nationale databank betreffende auto-immuun hemolytische anemie. Doelstellingen hierbij zijn o.a. om inzicht te verkrijgen in de onderliggende immuundysregulatie, in de voorspellende waarde van een positieve DAT en om de veiligheid en efficiëntie van transfusiestrategieën te optimaliseren. De discussietijd werd volop benut door het consortium om Marit zinvolle tips en adviezen te geven om deze databank tot een daadwerkelijk succes te maken.

Paul Ramler besprak middels een subanalyse van de TeMpOH-1 studie dat, alhoewel de incidentie van ernstige postpartum bloedingen in het afgelopen decennium is gedaald, deze vergeleken met andere ontwikkelde landen nog steeds hoog is. Er werd gediscussieerd over mogelijke verklaringen hiervan en hoe verder onderzoek kennis kan creëren in het optimaliseren van behandelstrategieën.

In een presentatie over de Bloodmatch-studie vertelde Jessie Luken over het huidige verbruik van en de indicaties voor uitgebreid getypeerde bloedproducten in Nederland. Dit verbruik is afhankelijk van de specifieke patiëntenpopulatie en daarmee ziekenhuis specifiek. Momenteel wordt er in de levering van getypeerde bloedproducten echter nog rekening gehouden met deze factoren. Beschikbaarheid van dergelijke informatie wil Sanquin gebruiken om aanbod en verbruik beter op elkaar af te stemmen met als doel een afname van ad hoc bestellingen van getypeerde bloedproducten. De zaal gaf aan dat een deel van dit verbruik niet onverwacht is, zoals in geval van geplande wisseltransfusies voor sikkelcelpatiënten. Er werden dan ook zinvolle suggesties gedaan over hoe planningsinformatie vroegtijdig beschikbaar kan zijn voor Sanquin.

Daarna kwam een hersenkrakende presentatie van Joost van Sambeeck, die ons meenam in een wiskundig-theoretisch model naar de preventie van rode bloedcel-alloimmunisatie. Hij liet ons zien dat met een volledig genotypisch getypeerde donor- en patiëntenpopulatie het mogelijk moet zijn om iedereen identiek bloed te transfunderen. Alhoewel het nu nog ver van ons bed lijkt te staan, gaan de ontwikkelingen in dit veld snel en zou het prachtig zijn als Joosts voorspellingen over niet al te lange tijd werkelijkheid zijn geworden.

Anja Mäkelburg sloot af met een informatieve presentatie over de voorgenomen Lyoplas haalbaarheidsstudie. Dit gevriesdroogde single-donor plasmaproduct wordt al jaren in Duitsland gebruikt, maar is in Nederland niet geregistreerd. De lange houdbaarheid en de beperkte oplossingstijd zijn potentiële voordelen van dit product ten opzichte van bevroren (Omni)plasma. Een haalbaarheidsstudie in Nederlandse traumacentra en in prehospitale setting moet duidelijk krijgen in hoeverre er een daadwerkelijke behoefte aan en logistieke meerwaarde van een dergelijke product bestaat. Tijdens de discussie werd benoemd dat de recent verlengde bewaarduur van ontdooid plasma (5 dagen) voor grote traumacentra het heden mogelijk maakt om Omniplasma ontdooid klaar op de plank te hebben liggen.

De studies die tijdens de najaarsbijeenkomst van 2 november 2018 gepresenteerd werden,  maar nog meer de discussies die ze opriepen, waren enthousiasmerend voor het continueren en intensiveren van gezamenlijk transfusieonderzoek. Als voorzitter van het consortium gebruikte Dorothea Evers dit dan ook om iedereen uit te nodigen voor een speciale brainstormbijeenkomst op 29 maart 2019, waar het consortium met elkaar wil nadenken over nieuwe thema’s en projecten voor multicentrisch en grootschalig transfusiegeneeskundig onderzoek. ‘Samen denken en samen doen’ zijn de sleutels tot het ontwerp van constructief en noodzakelijk onderzoek om zo de veiligheid en efficiëntie van de bloedtransfusieketen verder te doen verhogen. De kwaliteiten, kennis, en ervaringen van een ieder zijn hierin nodig.

Zomerbijeenkomst, 22 juni 2018

De zomerbijeenkomst van het Consortium van 22 juni in het ErusmusMC te Rotterdam was bijzonder geanimeerd. Er waren zo’n 40 deelnemers. Marian van Kraaij zat voor de laatste maal voor. Zij nam afscheid en droeg de voorzitterstaak over aan Dorothea Evers. Dorothea is in het dagelijkse werkzame leven hematoloog in het RadboudUMC. Haar promotie waarvoor ze in mei jl. nog de Van Dijkprijs ontving, richtte zich op transfusiegeneeskunde.

De presentaties op 22 juni leidden diverse malen tot interessante discussie met de zaal. Het toonde de aanwezige kennis en de betrokkenheid en heeft de onderzoekers extra voeding gegeven voor hun project.

De presentaties

  • Marian van Kraaij gaf in een presentatie over “De weg naar een Europese subsidie” informatie over waar het geld te halen is en aan welke obstakels moet worden gedacht. Dit heeft inspirerend gewerkt; er lijken plannen op komst.
  • Aad Pors vertelde hoe het er voorstaat met het DTD, het Dutch Transfusion Data warehouse. In dit datawarehouse vindt een continue en gestructureerde opslag plaats van historische data over de gehele bloedtransfusieketen, van donor tot patiënt. De data komen van de ziekenhuizen en van Sanquin en geven een schat aan informatie, te gebruiken voor divers onderzoek. Dit biedt de mogelijkheid de beschikbaarheid, efficiëntie, en veiligheid van de bloedtransfusieketen continu te kunnen evalueren en optimaliseren. DTD wil toe naar één medical intelligence model voor alle ziekenhuizen. Een actuele uitdaging is om te voldoen aan de wet AVG.
    DTD is voor het Consortium een belangrijke bron en speler binnen het veld van bloedtransfusiegeneeskundig onderzoek en zal als zodanig vaker op de agenda terugkomen. Helaas mogen we deze presentatie niet als pdf op de website plaatsen.
  • Nicholas Saadah vertelde over zijn onderzoek “Omniplasma versus Fresh frozen Plasma –comparing use and effectiveness”, waarop hij eerder deze maand promoveerde. We feliciteren Nic van harte.
  • Josine Oud presenteerde de “R-FACT studie 2.0”. Het doel van deze prospectieve serologische studie is het onderzoeken van de associatie tussen genetische, immunologische en omgevingsfactoren en het risico op rode bloed cel alloimmunisatie.
    Hiervoor worden restbloedmateriaal en vragenlijsten verzameld. Ze heeft al de medewerking van diverse ziekenhuizen. Ze ziet het als een uitdaging om de belasting van de ziekenhuizen zo minimaal als mogelijk te houden (presentatie volgt nog als pdf).
  • Michaela van Bohemen lichtte het” 0-negatieven project” toe. Via een benchmarkenquête onder alle ziekenhuizen hoopt men zicht te krijgen op het gebruik van zowel 0-neg gebruik van erytrocyten als van trombocyten. Is het verbruik of spillage? De resultaten van het onderzoek zullen landelijk bekend worden gemaakt (congres/symposium/ gebruikersraden) en worden gepubliceerd in nader te bepalen tijdschrift. Ook hier is weer goede participatie van de ziekenhuizen nodig en men doet er alles aan om de invoer van de data door de ziekenhuizen zo eenvoudig mogelijk te stroomlijnen, zodat de werklast beperkt blijft. Invoer van de data via KFOL (Klinische Feedback Online) is een goed hulpmiddel daarbij.
  • Dian Winkelhorst presenteerde de eerste resultaten van de HIP-studie, HPA screening in Pregnancy. Het doel van deze landelijke prospectieve studie is het in kaart brengen van de incidentie en het natuurlijk beloop van FNAIT (Foetale en Neonatale Alloimmuun Trombocytopenie). Men wil een Risicomodel opstellen voor het identificeren van zwangerschappen ‘at high risk’. Na de eerste vijf maanden van de studie blijkt een interim-analyse nog gecompliceerd. Er wordt verder gekeken naar de logistiek en de opzet van de studie en een nieuwe analyse wordt opgestart (presentatie volgt nog als pdf).

Het Consortium ziet de verdere resultaten van de studies graag tegemoet.

Indien u naar aanleiding van een presentatie in contact wil komen met een onderzoeker, stuurt u dan een mail naar consortium@nvbtransfusie.nl.

Najaarssymposium, 17 november 2017

Op vrijdag 17 november was er weer een bijeenkomst van het Consortium transfusiegeneeskundig onderzoek. Een kleine 40 onderzoekers, medisch specialisten, klinisch chemici, en andere professionals en geïnteresseerden luisterden naar uitkomsten van onderzoek of onderzoek in opzet op het brede terrein van de transfusiegeneeskunde. Er ontsponnen zich interessante discussies die voor menig onderzoeker een vraag of een tip opleverde. Ook kwam de NIV-kennisagenda kwam aan de orde en de vermelding van het Consortium in artikelen.

Leest u verder in het verslag met de projectvoorstellen en in de bijgevoegde presentaties.

Verslag van de bijeenkomst van 17-11-2017
Presentaties:

Kennisagenda NIV – E. Beckers
Mortality after blood transfusion from donors with a history of pregnancy – R. Middelburg
Bijwerkingen plasma – Nicholas Saadah
OPTIMAL study – Marlijn Verwimp-Hoeks
MATTER protocol – Avi Leader

Voorjaarssymposium, 13 juni 2017

Het doel van deze bijeenkomst was om een vervolg te geven aan de brainstormsessies van het najaarssymposium. Er zijn gericht sprekers uitgenodigd die onderzoek doen – of willen doen – dat in het verlengde ligt van deze sessies. De gepresenteerde studies worden momenteel opgezet of zitten in de pilotfase. Voor alle studies geldt dat er nog ruimte is om deel te nemen en/of mee te denken. De slides van de presentaties vindt u hieronder in pdf-formaat, samen met een verslag van de bijeenkomst.

Downloads:

Verslag van de bijeenkomst van 13-6-2017
Presentaties:
Baysan – INOX ICU-2
Conelissen – BITE studie
Kerkhoffs – Bleeding and microalbuminuria-consortium
Leader – MATTER registry
Spelmink – PMS bij trombocyten in SSP
Verwimp – OPTIMAL study

Najaarssymposium
16 november 2016

Samenwerken in het optimaliseren van de bloedtransfusieketen: Landelijke start consortium transfusiegeneeskundig onderzoek

Op woensdag 16 november is in Utrecht het eerste najaarssymposium van het consortium Transfusiegeneeskundig Onderzoek gehouden. Tijdens het symposium zijn verschillende presentaties gehouden over succesvolle samenwerkingen op het gebied van transfusieonderzoek.

Na de pauze volgde een levendige discussie over de top drie kennishiaten in de transfusiegeneeskunde als startpunt voor vervolgonderzoek. In workshops dachten de deelnemers na over concreet onderzoek dat per hiaat uitgevoerd kan worden en zijn er voorstellen geformuleerd waarmee de volgende keer verder gegaan kan worden.

Concluderend kunnen we terugkijken op een geslaagde middag. We zien dan ook weer uit naar de volgende bijeenkomst op 13 juni. Een volledig verslag van het symposium is hieronder te downloaden.

Downloads:
Verslag CTGO najaarssymposium 2016
Beckers – Introductie Kennishiaten
Koopman-DTD
Kreuger-ATTACH-SCANDAT
Van Kraaij – Introductie symposium
Van Kraaij – Uitkomsten workshops
Vlaar – PACER
Wilson – Veiligheid ijzertherapie

Vierde bijeenkomst consortium
13 juni 2016

De werkgroep – ‘dagelijks bestuur’- is vastgesteld met Marian van Kraaij als voorzitter. Verder zijn de kennishiaten transfusiegeneeskunde besproken, zoals deze zijn ingediend voor de landelijke wetenschapsagenda van de NIV. Een aantal projecten zijn ingediend en besproken.

Downloads:
Verslag CTGO voorjaarsbijeenkomst 2016

Derde bijeenkomst consortium
12 oktober 2015

Tijdens deze bijeenkomst is de structuur van het consortium, zoals het huishoudelijk reglement, besproken. Verder heeft Dorothea Evers een presentatie over de Rfact studie gegeven.

Downloads:
Verslag najaarsbijeenkomst 2015
Presentatie Rfact Dorothea Evers

Korte bijeenkomst tijdens NVB  dagen
21 mei 2015

Er is groen licht gegeven tijdens de algemene ledenraad vergadering van de NVB om het consortium als werkgroep bij de vereniging onder te brengen.

Downloads:
Verslag NVB-dagen

Tweede bijeenkomst consortium
15 maart 2015

Tijdens deze bijeenkomst is een vervolg gegeven aan de kick-off waarbij over een drietal vragen is gebrainstormd: 1) Hoe zou het consortium georganiseerd moeten worden; 2) Welke gegevens zijn beschikbaar in de deelnemende centra?; 3) Welke vragen kunnen door samenwerking beantwoord worden.

Downloads:
Verslag van de tweede bijeenkomst

Kick-off consortium
31 oktober 2014

Tijdens de kick-off is een start gemaakt met het consortium Transfusiegeneeskundig Onderzoek. Er zijn presentaties gehouden over onderzoek in de bloedtransfusieketen. Daarnaast zijn er lezingen gegeven over succesvolle samenwerkingen in het doen van onderzoek en het verzamelen van data in andere sectoren (i.e. NVOG en traumaregistratie). Tot slot volgde een discussie over de toekomst van een bloedtransfusie consortium en wat daarbij de belangrijkste bevorderende en belemmerende factoren zijn.

Downloads:
Verslag van de kick-off bijeenkomst

Consortium verslagen

Eén gedachte over “Consortium verslagen

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.